“GroenLinks is en blijft tegen kernenergie en vindt dat Nederlanders zelf moeten beslissen over bouw nwe centrale. #referendum #schonestroom”, alzo tweette Liesbeth van Tongeren vanochtend. Het Tweede Kamerlid van GroenLinks wil een referendum over de bouw van een tweede kerncentrale in Borssele.
Een paar weken terug las ik over een onderzoek wat in Duitsland werd gehouden over kernenergie. De conclusie van het onderzoek was dat het aantal Duitsers dat uitgesproken tegen kernenergie zou zijn, explosief zou zijn gestegen door de situatie in Japan. Sterker nog: waar vooraf aan de ramp een meerderheid voor zou zijn, was nu een meerderheid tegen. Dat dit zo is, verbaast niet: jarenlang stond het onderwerp kernenergie niet op de agenda. Het negativisme rond het gebruik van kernenergie, wat sinds de jaren ’60 de boventoon voerde en door Tsjernobyl tot een hoogtepunt werd gedreven, maakte plaats voor voorzichtig positivisme. Kernenergie werd langzaam een ‘alternatieve energiebron’, duurzamer dan kolen en olie, goedkoper dan wind en zon.
Als er twee jaar geleden een referendum zou zijn gehouden over de bouw van een tweede kerncentrale in Borssele, zoals Liesbeth van Tongeren nu voorstelt, denk ik dat de centrale er zonder al te veel moeite was gekomen. Echter, de situatie is volledig omgedraaid: door de situatie in Japan domineren spannende verhalen over meltdowns, bij voorkeur uit de mond van Diederik Samsom, de media. Het spreekt bijna voor zich dat een opinieonderzoek over kernenergie in Nederland dezelfde conclusies zou hebben dan het eerdergenoemde onderzoek in Duitsland: een groot deel van de bevolking is van mening veranderd door de verhalen uit Japan. Het zou heel goed kunnen dat dit deel zorgt voor een meerderheid tegen kernenergie.
Dit laatste klinkt Liesbeth van Tongeren waarschijnlijk als muziek in de oren: een meerderheid zal ‘tegen’ stemmen bij het referendum, en er zal voor altijd een einde worden gemaakt aan de plannen voor de tweede centrale bij Borssele. Welke vraag ze zichzelf echter wel zou moeten stellen is of ze de discussie wel op deze manier wil winnen. Het volk heeft over het algemeen weinig verstand van kernenergie. Zij zal zich laten leiden door emoties, die haar door de verhalen uit Japan naar een stem ‘tegen’ zal drijven. Ik hoop dat Van Tongeren beseft dat zij op deze manier, bedoeld of onbedoeld, de situatie in Japan ‘misbruikt’ om de discussie te winnen. Dit is vrij schandalig, als je het mij vraagt.
Ik hoop dat Liesbeth van Tongeren zich bedenkt en de plannen voor dit referendum laat varen. Een onderwerp als kernenergie, gesymboliseerd door de bouw van een tweede centrale, is te belangrijk om beslist te laten worden door emoties en de waan van de dag. Helemaal niet als deze waan veroorzaakt wordt door een ramp die aan duizenden het leven heeft gekost.
Pieter Kos, fractievoorzitter GroenLinks Leiden
Willem de Gelder, student Politicologie en lid van GroenLinks/De Linker Wang
Dit stuk is tevens verschenen op Joop.nl:
http://www.joop.nl/opinies/detail/artikel/van_tongeren_misbruikt_situatie_in_japan/
Een ingekorte versie van dit stuk is verschenen in dagblad Trouw (2 april 2011):
http://www.trouw.nl/tr/nl/4332/Groen/article/detail/1869672/2011/04/03/Kernenergie-is-te-complex-voor-een-referendum.dhtml
Vind ik leuk:
Wees de eerste om post te waarderen.
The sad assumption of this article is that if there is a heated debate in the public opinion, any personal position would be driven by feelings and fashions of the day. I would have hoped from authors involved in a political movement more faith and trust in the opinion of the people that, at the end of the day, they themselves aim to represent.
It would be stupid to negate the fact that heated political debates are, anyhow, influenced by feeling and lack of full knowledge. But that is a fact of life to contend with, rather than an argument to limit the broadening of democratic channels. A referendum proposal is an opportunity to consider if we, active members of a political party, are capable of bringing the debate before to a reasonable level. That is the challenge of a progressive party.
It is too easy to leave big decisions to the experts and the well informed. The people have the right to influence the present of their descendent, our shared future.